KURAN OKUMANIN ANAHTARI(SURELER )

Gazetemiz yazarlarından Sami Varol yeni bir yazı dizisi yazmaktadır. Bu yazı dizisi her hafta devam niteliğinde olacaktır. SONNOKTA

Kura’nı okumanın ve anlaşılmasına yardımcı olacağı kanaatinde bulunmam nedeniyle her surenin öz anlamlarını yazmaya çalışacağım. İnşallah…

Geçen sayılardan devam….

ENBİYA SÛRESİ

Surenin konusu Kuran’ın fihristi gibidir. Dinin üç temel direğinden söz eder: Tevhide, ahret ve nübüvvet. İnsan soyuna yönelik bir uyarıyla söze girer. Sabahı âdemle başlayan insanlık yürüyüşünün kuşluğunu Hz Nuh, öğlesini Hz İbrahim, ikindisini Hz Muhammed temsil eder. Surenin girişinde ki vaktin yaklaştığı uyarısı, bize bu hakikati hatırlatır. İnsanların bu hakikati hatırlatan vahi den neden yüz çevirdiği sorgulanır. Söz âlemin anlam ve amaçlığına getirilir. Şu hakikat zımnen vurgulanır:yerin göğün bir amacı olsunda,şaheserinin bir amacı olmasın mı?

Bu ebedi gerçeğin şimdi ve burada tezahür eden sonucu ise şöyle ifadesini bukur:”Sizin bu ümmetiniz bir tek ümmettir.”Bu formun aynısı başka bir pasajda Allah’ın birliğini ifade ederken kullanılır.”Sizin İlahınız bir tek ilahtır.”Bununla Allah’ın mutlak birliği ile onan inananların amaç birliği arasında bağ kuran bir tasavvurun inşasını hedeflemektedir. Birinci “tevhidin”,ikincisi” vahdetin “şartıdır. Belki birincisine “akidevi vahdet”,ikincisine” sosyal tevhid”adını vermekte mümkündür.

Son saat’i hatırlatan pasajlarla başlayan sure son saat’i hatırlatan pasajlarla son bulur. Göklerin kitap ruloları gibi dürüleceğini ifade eden 104.ayet, vahyin en çarpıcı kıyamet tasvirlerinden birini oluşturur.

HAC SÛRESİ:

Sûre ilk 24 âyetinde, insanın, insanın ebedi istikbaline dair bilgiler vermekte ve insanı yaratılış amacına uygun bir hayatı inşa etmeye çağırmaktadır. Haç konusu muhataplarını dini sembollerin sembolize ettikleri hakikatler ve asıl anlamlar üzerinde durmaya çağırmaktadır. İşin gerçeği haçla ilgili semboller, gerçek anlamlarını inananların yüreğinde bulur. Özelliklede kurban şiarının sembolize ettiği hakikat üzerinde sıkı durulur.”onların ne etleri, ne de kanları Allaha ulaşır, fakat sizden O’na ulaşan yalnızca O’na karşı gösterdiğiniz derin sorumluluk bilincidir” Haç, köklere dönmektir, baba ocağına ana kucağına geliş, insanı yer yüzeyinde konuk eden ilk mekâna vefa ziyareti

MÜ’MİNÛN SÛRESİ:

Sure konu açısından baştan sona bir bütünlük arz eder. İdeal müminin portresini çizen giriş ayetleri ile Me’aric22-35 ayetleri arasında çarpıcı bir benzerlik bulunur. Makbul bir imanın kapsamı konusu etrafında dönen süre vahyi, nübüvveti, ahreti, ama öncelik ve özellikle de hayatı(1-9) kapsamayan bir imanın hiçbir şey ifade etmediğini(84-89)dile getirir. Bir yandan da ilk muhatabı olan Hz. Peygamber’in kişiliğini, geçmiş peygamberlerden aktarılan örnekler etrafında inşa eder (23-50)

Sure söze, muhatabının “kurtuluş” tasavvurunu inşa ederek girer. Ekonomik ve sayısal üstünlüğün, haklılık gerekçesi olarak kullanılamayacağını vurgular (55-56). Yanlış kurtuluş tasavvurunun yattığını dile getirir. Hakikatin insandan bağımsız mutlak kaynağına atıfta bulunur ve der ki: “eğer hakikat onların keyiflerine tabi olsaydı gökler, yer ve içindekiler mahvolur giderdi”(71). Bu, hayatın bir anlam ve amaçtan yoksun olduğu kuruntusudur. Bu kuruntu şöyle reddedilir: “Yoksa sizi boş ve anlamsız bir oyun için yarattığımızı mı sanıyorsunuz?” (115)

Sure İnsan-Allah ilişkilerine istikamet veren ve doğru bir Allah anlayışını inşa eden bir pasajla son bulur (116-118). Sure, muhatabına Allah’tan istemeyi öğreten şu ayetle son bulur: “İmdi,(ey bu vahyin muhatabı): “Rabbim!”