M.Tevfik KIZGINKAYA
[email protected]
TEK ADAM DÜZENİ
22 Mart 2026 16:49Tek Adam Düzeni
Uluslararası hukuku yok sayan, kendilerini devlet yerine koyan,
Bir söylediği diğerine uymayan tek adamları görünce,
Nedense İlk Çağ’dan da öncesinden bugüne doğru bakmak geldi aklıma.
İnsanlar bir arada yaşamaya başladıklarında devlet diye bir yapı yokmuş.
Az sayıda aileden oluşan topluluğun temel ihtiyacı beslenmekmiş,
Büyüğün ya da en iyi avcı olanın sözü geçermiş ama kararlar hep beraber alınırmış.
Demek ki adı konmamış bir demokrasi varmış, 10 bin yıl önce.
*
Aileler büyüdükçe, nüfus arttıkça yaşama alanları yetmemiş, toplumlar arasında yer kapma çatışmaları başlamış.
En güçlü, en kuvvetli olan da toplumun reisi olmuş.
Toplum içinde kuralları reis koymuş, düzeni kurmuş adaleti sağlamış.
Adil olan reisler sevilmiş, olmayanların reisliğine karşı çıkılmış, değiştirilmiş.
3 bin yıl önce Yunanlılar yaşadıkları şehirlerde demokrasiyi uygulamışlar,
Yaşamlarıyla ilgili kararları hep birlikte almışlar.
*
Toplumlar büyüdükçe, sahip oldukları alanlar genişledikçe, reisler güçlenmiş ve zenginleşmiş,
Reislik ailesinde kalacak, gücünü ve zenginliğini koruyacak şekilde kurallar koymuşlar, halklarına karşı sertleşmişler.
Babadan oğula geçen reislik zaman içinde hükümdarlığa, krallığa, imparatorluğa, padişahlığa dönüşmüş.
*
Diktatörlüğe dayalı bu tek adam yönetimlerinde egemenlik hükümdarların, kralların, imparatorların, padişahların olmuş,
İnsanlar köleleri, kulları, halk da tebaaları, ümmetleriymiş,
Tek adam yönetimlerinde kendileri devlet, kararları da kanunmuş,
Dünyaya egemen olmak adına seferler düzenlemişler, savaşlar çıkarmışlar,
Meydanlarda tebaaları, ümmetleri savaşmış, birbirlerini öldürmüşler,
Kazananlar, güçlenenlerse hep hükümdarlar, krallar, imparatorlar, padişahlar olmuş.
İşgal ettikleri ülkelerin zenginliklerine el koymuşlar, sömürmüşler.
*
Halklar bakmışlar ki,
Savaşlarda ölenler kendileri,
Irgat olarak çalışan, yokluk yoksulluk içinde yaşayanlar da kendileri,
Nasıl yaşayacaklarına karar verenlerse,
Yaşadıkları yerde ağalar, ülkedeyse hep aynı aileden gelen egemenler…
Sonunda halklar sormaya ve bu düzeni sorgulamaya başlamışlar,
Söz ve karar sahibi olmak için yüzyıllarca yıl süren bu düzene karşı çıkmışlar.
*
Tek adam egemenliğine karşı halkın ilk baş kaldırısı Fransız Devrimiyle oldu.
Feodalizm yıkıldı, ulusal kimlik ön plana çıktı, ortak dil ve kültür temelinde ulus devlet modelinin temeli atıldı.
“Feodal düzen ortadan kalkınca eski hukuk düzeni de yıkılarak yeni bir hukuk düzenine geçildi. Böylece, hukuk düzeninin öznesi olarak ‘yurttaş’ kavramı ortaya çıktı. Bu çerçevede temel yurttaşlık haklarının varlığı ve tanınması gereği doğdu.” (Başar Yaltı, Cumhuriyet 10.03.26)
*
Ülkemizde de padişahların egemenliğinden, kul ve ümmet olarak yaşamaktan,
Ulusal Bağımsızlık Savaşımızla kurtulduk,
Yurttaş kimliğimizle bir Millet olduk, egemenliğimize ve bağımsızlığımıza kavuştuk.
Kurduğumuz Meclisin duvarına “Egemenlik Kayıtsız şartsız Milletindir” yazdık.
Egemenlik hakkımızı kullandık, ülkemizin yönetim şekli Cumhuriyet’tir dedik.
Temel politikası “Yurtta Barış Dünyada Barış” olan,
Demokratik Laik Sosyal bir Hukuk Devletine sahip olduk.
*
Bugün yaşanılanlar,
İnsanlığın yüzlerce yıl öncesinde terk ettiği tek adamlar düzeninden ders alması gerektiğini gösteriyor.
Sözün özü,
Ne zaman egemenlik halkın, Milletin olmuş,
Adalet, barış ve huzur gelmiş. hayat bayram olmuş.
*
Gerçek anlamıyla ve tadında kutlayacağımız bayramlara ulaşmak dileğiyle…
Yorumlar (0)
Yazarın Diğer Yazıları
NE YAPMALI?
17 Mayıs 2026 16:49
ÇOCUKLAR VE GENÇLER ŞIDDETİN ESİRİ OLMAMALI
19 Nisan 2026 16:49
KARANLIĞA İNAT IŞIK OLABİLMEK
05 Nisan 2026 16:49
UMUT HAKKI , STATÜ VE BOP
01 Mart 2026 16:49
SEVGİ, ADALET, BARIŞ
15 Şubat 2026 16:49
İÇİMİZDE Kİ ÇOCUK
01 Şubat 2026 16:49
İSKENCE İNSANLIK SUÇUDUR
25 Ocak 2026 16:49
KİMİN NE DERDİ VAR?
18 Ocak 2026 16:49
TOTALITER İKTİDARLARIN AMACI
11 Ocak 2026 16:49
EŞKİYA DÜNYAYA HÜKÜMDAR OLMAZ
04 Ocak 2026 16:49
UMUT DOLU BİR YILA VE YARINLARA
27 Aralık 2025 16:49
MİLLETİN DERDİ GEÇİM DERDİ
22 Aralık 2025 16:49
ÖRGÜTLÜ HALK, HUKUK, CUMHURİYET
09 Kasım 2025 16:49
OTOKRASİ Mİ DEMOKRASÖMİ ?
03 Kasım 2025 16:49
ÇİVİSİ ÇIKMIS DÜNYA
19 Ekim 2025 16:49
10 EKIM 103 CANIN HESABI NEREDE ?
12 Ekim 2025 16:49
BARIŞ VE.MESRUTIYET
05 Ekim 2025 16:49
ÇİRKİN SİYASET
14 Eylul 2025 16:49
" İLERİ " DEMOKRASİDE YENİ PROJE
07 Eylul 2025 16:49
MEMLEKETİN SAHİBİ KİM ?
27 Temmuz 2025 16:49
MILLET Mİ ÜMMET Mİ ?
20 Temmuz 2025 16:49
TERÖRSÜZ TÜRKİYE KİMİN İÇİN ?
13 Temmuz 2025 16:49
İKTİDARIN HAL VE GİDİŞİ
06 Temmuz 2025 16:49
TURKİYE CUMHURİYETİ YOL AYIRIMINDADIR
15 Haziran 2025 16:49
SUÇLU BULUNDU
18 Mayıs 2025 16:49
BİR SİYASET DERSİ
11 Mayıs 2025 16:49
TELEF OLAN CHP.LİLER DEĞIL, DEMOKRASİ
03 Mayıs 2025 16:49
TURPUNAN ŞALGAMINAN DEVLET İDARE EDİLMEZ
20 Nisan 2025 16:49
HALKIN GÜCÜ
06 Nisan 2025 16:49
Adalet ve Demokrasi
30 Ocak 2023 16:49
Seçim Oyununda İkinci Perde
23 Ocak 2023 16:49
Millet Can Derdinde, Muhalefet Neyin Peşinde?
16 Ocak 2023 16:49
Seçim Oyunları
09 Ocak 2023 16:49
Seçim Tuzağı
26 Aralık 2022 16:49
Saraçhane Diyor ki...
19 Aralık 2022 16:49
Susmak Suça Ortak Olmaktır
14 Aralık 2022 16:49
Umudu Yaşamak
04 Aralık 2022 16:49
Kadına Şiddete HAYIR
29 Kasım 2022 16:49
Büyük Cumhuriyet Buluşması
21 Kasım 2022 16:49
O, Bir İnsandı…
13 Kasım 2022 16:49
2023’te Seçimimiz Ne Olacak?
06 Kasım 2022 16:49
AHMET TANER KIŞLALI’ ya
25 Ekim 2022 16:49
Her Yıl Seçim Olsa...
08 Ekim 2022 16:49
Siyasetin Gerçeği ve Çelişkisi
20 Eylul 2022 16:49
9 Eylüller Kutlu Olsun...
10 Eylul 2022 16:49
Gaflet, Dalalet, İhanet…
05 Eylul 2022 16:49
Zafer’in Bayramı
29 Ağustos 2022 16:49
Kanunlarla mı, Fetvalarla mı?
28 Ağustos 2022 16:49
20 Yıllık Birikim!
09 Ağustos 2022 16:49
Lozan Ne Demek?
27 Temmuz 2022 16:49
Sorunlar Sıradanlaşırsa
18 Temmuz 2022 16:49
Bahçelerde Maydanoz Gel Bize Bazı Bazı…
12 Haziran 2022 16:49
Hakaret ve Siyaset
05 Haziran 2022 16:49
Dost Doğruyu Söyler
29 Mayıs 2022 16:49
2 İleri 1 Geri
23 Mayıs 2022 16:49
Delikanlım
08 Mayıs 2022 16:49
Kapitalizmin Başarısı
03 Mayıs 2022 16:49
Zor Bir Yazı
27 Nisan 2022 16:49
Hayalin Kilosu Kaça
17 Nisan 2022 16:49
Türkiye'nin Gerçeği Laiklik
11 Nisan 2022 16:49
MANDA YUVA YAPMIŞ
03 Nisan 2022 16:49
RTE-AKPnin Üç Kozu
20 Mart 2022 16:49
Üretmek Pahalı İthalata Bakmalı
13 Mart 2022 16:49
Muhalefetin Adayı Kim?
16 Şubat 2022 16:49
Velet Değil İNSAN
17 Ocak 2022 16:49
2500 TL!
09 Ocak 2022 16:49
Merhaba 2022
31 Aralık 2021 16:49
Şahsım Ekonomisi ile Devlet Yönetmek
07 Aralık 2021 16:49
Emekliler Hak Etmedikleri Koşullarda Yaşıyorlar
14 Kasım 2021 16:49
Mutlu Olmak İnsanın Doğal Hakkıdır
07 Kasım 2021 16:49
Halkın Yanında Olmak
25 Ekim 2021 16:49
Bütün Suç Halkın Mı?
18 Ekim 2021 16:49
Sayıştay Raporu ve Pandora Belgeleri
10 Ekim 2021 16:49
Demokrasinin Fıtratında Kaybetmek de vardır
05 Ekim 2021 16:49
RTEnin Yurt Sevgisi Tartışılmaz.
29 Eylul 2021 16:49
Türkiye Neden Yangın Yerine Döndü?
05 Ağustos 2021 16:49
Emperyalizmin İnsanlığa İhaneti
18 Temmuz 2021 16:49
Amaç, Muhalefetsiz Demokrasi mi?
12 Temmuz 2021 16:49
Çocuklarına Sahip Çıkamayan Ülke
06 Temmuz 2021 16:49
Bu Kirli Oyunu Bozmak Bizim Elimizde
21 Haziran 2021 16:49
Bir Çocuğun Hayali...!
14 Haziran 2021 16:49
Devlet Yaptı, Susun!
29 Mayıs 2021 16:49
Vatan Millet mi Dediniz?
24 Mayıs 2021 16:49
19 Mayıs Neden Bayram Olarak Kutlanmaz?
19 Mayıs 2021 16:49
Sevrden Montröye
Şimdi Nereye?
29 Nisan 2021 16:49
Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi
19 Nisan 2021 16:49
Millet mi, Ümmet mi?
01 Nisan 2021 16:49
Kadın ve Genç
27 Mart 2021 16:49
ÇELİŞKİLER ÜLKESİ
22 Mart 2021 16:49
CUMHURİYETİN KADINLARI
09 Mart 2021 16:49
İnadına İktidar
01 Mart 2021 16:49
Kurucu Anayasa Yapmak!
25 Şubat 2021 16:49
DEĞİŞİMİN DEĞİŞİMİYLE TÜRKİYE NEREYE?
08 Şubat 2021 16:49
24 OCAK KARANLIĞIN AYDINLIĞA SALDIRISIDIR
01 Şubat 2021 16:49
SİYASETİN DAYANILMAZ HAFİFLİĞİ
28 Aralık 2020 16:49
ÇIKIŞIN YOLU HALKÇI DEVLET
21 Aralık 2020 16:49
BU BİR SAVAŞTIR..
07 Aralık 2020 16:49
SİYASETEN SAVRULMAK
02 Aralık 2020 16:49
CUMHURİYETİN KIRILIŞI (3) YA BİTİŞ, YA ÇIKIŞ.
23 Kasım 2020 16:49
BU NE HİDDET!
18 Kasım 2020 16:49